Activities
“ใครสั่ง ใครเจ็บ ใครรับผิดชอบ? จากความรุนแรงของตำรวจบนท้องถนน สู่หลักนิติธรรมและการคุ้มครองสิทธิในการชุมนุมของประชาชน” และการแถลงท่าทีต่อการประชุมประจำปีธนาคารโลกและกองทุนการเงินระหว่างประเทศ โดย “เครือข่ายประชาชนต่อต้านธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟ”
โดย เครือข่ายประชาชนต่อต้านธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟ
เวลา 10.30-13.00 น.
ความเป็นมาและวัตถุประสงค์
ตลอดหลายปีที่ผ่านมา ประชาชนและนักปกป้องสิทธิมนุษยชนในประเทศไทยเผชิญกับการใช้กำลังและมาตรการควบคุมการชุมนุมของเจ้าหน้าที่ตำรวจหลายครั้ง ทั้งการใช้แก๊สน้ำตาและสารเคมีในการสลายการชุมนุมบริเวณหน้ารัฐสภาในปี 2563 การใช้กระสุนยางในการชุมนุมคัดค้าน APEC 2022 ตลอดจนเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นกับนักกิจกรรมในจังหวัดเชียงใหม่ จากกิจกรรมเดินขบวนเพื่อยื่นหนังสือเรียกร้องให้รัฐบาลจีนช่วยแก้ปัญหามลพิษและสารพิษข้ามพรมแดนจากเหมืองแร่ในประเทศเมียนมาที่เกี่ยวข้องกับทุนจีนและการสกัดกั้นขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม (P-Move) บริเวณหน้ากระทรวงมหาดไทย
เหตุการณ์เหล่านี้ไม่ได้มีเพียงคำถามว่าเจ้าหน้าที่ใช้กำลังอย่างไร แต่เป็นคำถามต่อหลักนิติธรรมว่า ใครเป็นผู้สั่งการ การใช้อำนาจของรัฐอยู่ภายใต้กฎหมายและหลักสิทธิมนุษยชนหรือไม่ และเมื่อประชาชนได้รับบาดเจ็บหรือถูกละเมิดสิทธิ ใครต้องรับผิดชอบ
หลักนิติธรรมไม่ได้หมายถึงเพียงประชาชนต้องอยู่ภายใต้กฎหมาย แต่การใช้อำนาจของรัฐเองต้องอยู่ภายใต้กฎหมาย เคารพสิทธิมนุษยชน ตรวจสอบได้ และมีความรับผิดเมื่อเกิดการละเมิด ขณะเดียวกัน เสรีภาพในการแสดงความคิดเห็นและสิทธิในการชุมนุมโดยสงบได้รับการรับรองตามรัฐธรรมนูญและกฎหมายสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ โดยเฉพาะข้อ 19 และข้อ 21 แห่งกติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง (ICCPR)
ในห้วงเวลาที่ประเทศไทยกำลังจะเป็นเจ้าภาพการประชุมประจำปีสภาผู้ว่าการธนาคารโลกและกองทุนการเงินระหว่างประเทศในวันที่ 12-18 ตุลาคม 2569 เครือข่ายประชาชนต่อต้านธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟจึงจัดเวทีสาธารณะครั้งนี้ เพื่อถอดบทเรียนจากความรุนแรงและความสูญเสียที่ผ่านมา รับฟังเสียงของผู้ได้รับผลกระทบและเส้นทางการเรียกร้องความยุติธรรม และร่วมกันผลักดันมาตรฐานการคุ้มครองสิทธิในการชุมนุมโดยสงบ โดยยืนยันว่าเจ้าหน้าที่รัฐมีหน้าที่อำนวยความสะดวกและคุ้มครองการใช้สิทธิ การจำกัดสิทธิและการใช้กำลังต้องเป็นไปตามหลักความชอบด้วยกฎหมาย ความจำเป็น และความได้สัดส่วน รวมถึงต้องมีการตรวจสอบ ความรับผิด และการเยียวยาที่มีประสิทธิผลเมื่อเกิดการละเมิด
เวทีนี้จึงไม่ใช่เพียงการย้อนกลับไปถามว่า “เกิดอะไรขึ้น” แต่ต้องการถามให้ถึงโครงสร้างของความรับผิดว่า
“ใครสั่ง ใครเจ็บ ใครรับผิดชอบ?”
และเราจะทำอย่างไรไม่ให้ความรุนแรงต่อประชาชนที่ใช้สิทธิในการชุมนุมโดยสงบ เกิดขึ้นซ้ำอีก
กำหนดการและวิทยากร
ช่วงที่ 1: เสียงจากผู้เผชิญความรุนแรงจากการปฏิบัติหน้าที่ของรัฐ
- พายุ บุญโสภณ นักกิจกรรม ผู้ได้รับบาดเจ็บจากกระสุนยางจนสูญเสียการมองเห็นจากเหตุการณ์การชุมนุมคัดค้าน APEC 2022
- วิศรุต ศรีจันทร์ สหพันธ์เกษตกรภาคเหนือ ผู้ได้รับบาดเจ็บแขนหักจากเหตุการณ์การชุมนุมในจังหวัดเชียงใหม่
- ผู้แทนขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม (P-Move) บทเรียนจากการสกัดกั้นและการใช้กำลังบริเวณหน้ากระทรวงมหาดไทย
- สุภาภรณ์ มาลัยลอย ผู้แทนเครือข่ายประชาชนต่อต้านธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟ ว่าด้วยสิทธิของประชาชนในการแสดงความคิดเห็น การรวมตัว และการชุมนุมโดยสงบ
ช่วงที่ 2: หลักนิติธรรม กฎหมาย และมาตรฐานสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ
- อังคณา นีละไพจิตร ผู้หญิงนักปกป้องสิทธิมนุษยชนและสมาชิกวุฒิสภา
- ปรานม สมวงศ์ องค์กรโพรเทคชั่น อินเตอร์เนชั่นแนล (Protection International) —การคุ้มครองนักปกป้องสิทธิมนุษยชนและความปลอดภัยในการใช้สิทธิการชุมนุม
- อัมรินทร์ สายจันทร์ นักกฎหมายมูลนิธินิติธรรมสิ่งแวดล้อม (EnLAW) — กระบวนการยุติธรรม ความรับผิด และการคุ้มครองสิทธิทางกฎหมาย
- ภัทรานิษฐ์ เยาดำ เจ้าหน้าที่สิทธิมนุษยชนประจำประเทศไทย ผู้แทนสำนักงานข้าหลวงใหญ่เพื่อสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ (OHCHR) สำนักงานภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ — มาตรฐานสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศว่าด้วยการชุมนุมโดยสงบและการใช้กำลังของเจ้าหน้าที่บังคับใช้กฎหมาย
ช่วงที่ 3: แถลงท่าทีต่อการประชุมธนาคารโลก–ไอเอ็มเอฟ และถาม–ตอบสื่อมวลชน
- สุภาภรณ์ มาลัยลอย และวิศรุต ศรีจันทร์ เครือข่ายประชาชนต่อต้านธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟแถลงจุดยืน ข้อเสนอต่อการใช้สิทธิในการชุมนุมโดยสงบของขบวนประชาชนในช่วงการประชุมประจำปีธนาคารโลกและไอเอ็มเอฟ พร้อมเปิดให้สื่อมวลชนซักถามและสัมภาษณ์
ดำเนินรายการโดย ฐปนีย์ เอียดศรีไชย ผู้ก่อตั้งสำนักข่าว The Reporters
คณะผู้จัดงานจึงขอเรียนเชิญสื่อมวลชนทุกแขนงร่วมทำข่าวและติดตามเวที เพื่อร่วมกันทำให้การใช้อำนาจรัฐอยู่ภายใต้การตรวจสอบ และยืนยันหลักการสำคัญว่า ประชาชนต้องสามารถใช้สิทธิในการแสดงความคิดเห็นและการชุมนุมโดยสงบได้อย่างปลอดภัย โดยไม่ต้องแลกสิทธิเสรีภาพกับความเสี่ยงต่อร่างกายและชีวิต
สอบถามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่
คุณธีรภัทร
โทร. 098-559-3660
Facebook: คณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชน-กป.อพช.

